Kahla, Eschenbach, Goebel, Limoges, Sorau i Silesia: historia marek porcelany

Kahla (Turyngia)

Fabrykę porcelany w Kahli w Turyngii założył Christian Eckardt w 1844 roku; zaczynał z 20 pracownikami od filiżanek, główek do fajek i główek dla lalek. Firma szybko stała się jednym z czołowych producentów w Niemczech. W NRD zakład upaństwowiono i rozbudowano; był siedzibą kombinatu VEB Feinkeramik, który w 1979 roku skupiał 17 fabryk porcelany. Po zjednoczeniu Niemiec firma upadła, a w 1994 roku odrodziła się jako KAHLA/Thüringen Porzellan i działa do dziś.

Eschenbach (Bawaria)

Eschenbach to nazwa handlowa fabryki w Windischeschenbach w Górnym Palatynacie. Zakład działał od 1913 roku, od 1929 roku w rękach firmy Oscar Schaller & Co. Nachfolger związanej z rodziną Winterling, a w latach 1950–2000 jako część Gebrüder Winterling AG. Produkował porcelanę stołową i hotelową oraz talerze dekoracyjne. Na spodzie często widnieje korona i napis Eschenbach z dopiskiem Bavaria, Germany lub US-Zone (lata 1945–1949). Część wyrobów eksportowano też do Polski.

Goebel i figurki Hummel

Firmę założyli w 1871 roku Franz Detleff Goebel i jego syn William w Oeslau (dziś Rödental) w Bawarii. Zaczynali od tabliczek łupkowych i kulek do gry, potem produkowali porcelanę stołową i figurki. W 1935 roku powstały słynne figurki M.I. Hummel według rysunków zakonnicy Marii Innocentii Hummel; Goebel produkował je do 2008 roku. W latach 50. w ofercie pojawiły się też postacie Disneya. Nie każda figurka z napisem Goebel jest Hummlem, a znaki z pszczółką i napisem W. Germany pozwalają ustalić przybliżony okres produkcji.

Limoges (Francja)

Limoges to nie jedna fabryka, tylko ośrodek: porcelaną z Limoges nazywa się porcelanę twardą produkowaną w tym mieście i okolicy przez wielu wytwórców. Historia zaczęła się od odkrycia złóż kaolinu w Saint-Yrieix-la-Perche w 1768 roku; pierwsza fabryka w Limoges powstała w 1771 roku. W 1842 roku Amerykanin David Haviland założył firmę produkującą na rynek amerykański, a ok. 1900 roku w Limoges działało ok. 35 fabryk. Najstarszą wciąż działającą jest Royal Limoges z 1797 roku. Porcelana z Limoges jest od dawna podrabiana, dlatego napis Limoges warto sprawdzić z nazwą konkretnego producenta.

Sorau, czyli Żary

Sorau to niemiecka nazwa Żar w województwie lubuskim. Fabrykę porcelany założył tu Gustav Otremba w 1888 roku; później należała do rodziny Böhme, a od 1918 roku do Christiana i Ernsta Carstensów jako C. & E. Carstens Porzellanfabrik Sorau. W latach 30. zatrudniała ok. 400 osób i eksportowała do Europy i Ameryki Północnej. Zakład zniszczono w lutym 1945 roku. Najczęściej spotykane znaki to napisy Sorau i Carstens z lat 1919–1945.

Silesia na porcelanie

Napis Silesia oznacza Śląsk i pojawiał się na znakach różnych fabryk. Najczęściej spotyka się go na porcelanie Hermanna Ohme ze Szczawienka koło Wałbrzycha (1882–1930): koronowany monogram OH nad napisem Silesia, w latach ok. 1900–1920. Ohme słynął z serwisów Old Ivory z kremowym, matowym szkliwem, sprzedawanych głównie do USA. Napis Silesia występuje też w znaku „PK Silesia” fabryki Königszelt w Jaworzynie Śląskiej (ok. 1914–1922). Więcej o śląskich fabrykach w poradnikach Karolina i Königszelt oraz Wawel i Krzysztof.

Ceny i jak kupować

Większość niemieckiej porcelany z lat 50.–80. (Kahla, Eschenbach, liczne fabryki z Bawarii) to wyroby masowe: pojedyncze filiżanki kosztują zwykle kilkadziesiąt złotych, a serwisy kilkaset. Wyżej cenione są figurki Goebla w dobrym stanie, starsza porcelana z Limoges z ręcznym malowaniem oraz przedwojenne wyroby śląskich fabryk. Zawsze porównuj znak z katalogiem: zasady opisujemy w poradniku sygnatury porcelany.

Najczęstsze pytania