Donice i rośliny zimą: jak zabezpieczyć donice ceramiczne przed mrozem
Mróz niszczy nie tylko rośliny, ale też donice: woda w porowatej ceramice i mokre podłoże zamarzają, zwiększają objętość i rozsadzają naczynie. Podpowiadamy, które donice znoszą zimę na balkonie, jak je zabezpieczyć, co zrobić z pustymi donicami i jak przezimować rośliny w pojemnikach na zewnątrz i w domu.
Dlaczego donice pękają zimą
Woda zamarzając zwiększa objętość o ok. 9%. Gdy porowata ceramika nasiąknie wodą, lód rozsadza ją od środka, a mokre podłoże zamarzające w donicy napiera na ścianki. Najbardziej narażone są donice z terakoty (wysoka nasiąkliwość), donice z popękanym szkliwem i donice o kształcie zwężającym się ku górze, z których zamarznięta bryła nie ma gdzie się rozszerzyć.
| Rodzaj donicy | Odporność na mróz | Uwagi |
|---|---|---|
| terakota zwykła | niska | chłonie wodę; na zimę do środka lub pusta i sucha pod dachem |
| terakota mrozoodporna | średnia do dobrej | tylko z oznaczeniem producenta |
| kamionka szkliwiona | dobra | niska nasiąkliwość; nadal nie zostawiaj z mokrą ziemią na mrozie |
| włókno szklane, tworzywo | dobra | lekkie, wymagają obciążenia przy wietrze |
| drewno impregnowane | dobra | izoluje korzenie |
Jak zabezpieczyć donice na zimę
- puste donice umyj, wysusz i schowaj do piwnicy, garażu lub komórki; jeśli muszą zostać na zewnątrz, odwróć je dnem do góry
- nie zostawiaj wody w podstawkach: zamarznięta podstawka pęka i blokuje odpływ z donicy
- postaw donice z roślinami na nóżkach lub listwach, żeby dno nie przymarzało do posadzki i woda mogła odpływać
- otul donice matą kokosową, jutą, agrowłókniną albo folią bąbelkową, a wierzch podłoża przykryj korą lub gałązkami
- przesuń donice pod ścianę budynku, z dala od wiatru i deszczu
- w donicach zwężających się ku górze nie zostawiaj na mrozie mokrej ziemi
Duże, ciężkie donice z kamionki szkliwionej mają niską nasiąkliwość i dobrze znoszą zmienną pogodę, ale żadna ceramika nie jest całkowicie odporna na zamarzanie nasiąkniętej wodą ziemi. Najbezpieczniej, jeśli zimą stoją pod zadaszeniem i z suchym lub lekko wilgotnym podłożem.
Przed zimą: przegląd donic
- obejrzyj donice: pęknięcia i odpryski szkliwa pozwalają wnikać wodzie, która zamarzając powiększa uszkodzenia
- sprawdź, czy otwory w dnie są drożne
- małe rysy w donicach dekoracyjnych możesz zabezpieczyć klejem epoksydowym do ceramiki
- mocno uszkodzone donice zimą trzymaj w środku albo przeznacz na rośliny jednoroczne
Jak skleić pękniętą ceramikę, opisujemy w poradniku klej do ceramiki.
Rośliny w donicach: co zostawić na balkonie, co zabrać
| Rośliny | Gdzie zimują | Jak |
|---|---|---|
| pelargonie, fuksje, oleander, cytrusy, bugenwille | w domu, w jasnym i chłodnym pomieszczeniu (ok. 5–12°C) | przytnij, podlewaj rzadko |
| rozmaryn, lawenda w doniczce | jasno i chłodno, powyżej 0°C | podlewaj rzadko |
| iglaki, trawy ozdobne, byliny mrozoodporne | na balkonie | otul donicę, podlewaj w odwilż |
| cebulowe w donicach (tulipany, hiacynty) | na balkonie w izolowanej skrzyni lub zakopane w ogrodzie | nie wnoś do ciepłego mieszkania |
| rośliny pokojowe wystawione latem | w domu przed pierwszymi przymrozkami | sprawdź, czy nie mają szkodników |
Rośliny zimujące na zewnątrz w donicach przemarzają łatwiej niż w gruncie, bo korzenie są otoczone tylko cienką warstwą ziemi. Dlatego otulenie donicy jest równie ważne jak okrycie samej rośliny.
Podlewanie zimą
- iglaki i zimozielone w donicach podlewaj w dni bez mrozu: zimą częściej giną z suszy niż z zimna
- rośliny zimujące w domu w chłodnym pomieszczeniu podlewaj rzadko, mniej więcej raz na 2–3 tygodnie
- nie nawoź roślin zimą
- rośliny pokojowe podlewaj rzadziej niż latem: rosną wolniej, a krótsze dni ograniczają pobieranie wody
Wiosna: kiedy wynieść rośliny i donice
Rośliny zimujące w domu wynosi się na balkon zwykle w drugiej połowie maja, po ostatnich przymrozkach. Przez kilka dni warto je hartować: wystawiać na kilka godzin dziennie, w cieniu. Donice przed sezonem umyj i obejrzyj: rysy i odpryski szkliwa łatwiej naprawić przed posadzeniem rośliny niż w trakcie sezonu.
Najczęstsze pytania
Czy donice ceramiczne można zostawić na zimę na balkonie?
Szkliwione z kamionki lepiej znoszą mróz niż terakota, ale najbezpieczniej, gdy stoją pod dachem, otulone i bez mokrej ziemi.
Dlaczego donice pękają zimą?
Woda w porowatej ceramice i mokre podłoże zamarzają, zwiększają objętość i rozsadzają donicę.
Jak zabezpieczyć donicę przed mrozem?
Postaw ją na nóżkach, otul matą lub agrowłókniną, przesuń pod ścianę i nie zostawiaj wody w podstawce.
Co zrobić z pustymi donicami zimą?
Umyć, wysuszyć i schować; jeśli zostają na zewnątrz, odwrócić dnem do góry.
Jakie rośliny zabrać z balkonu na zimę?
Pelargonie, fuksje, oleandry, cytrusy, bugenwille i zioła takie jak rozmaryn.
W jakiej temperaturze zimują rośliny balkonowe?
Zwykle w ok. 5–12°C, w jasnym pomieszczeniu.
Czy podlewać rośliny w donicach zimą?
Iglaki i zimozielone tak, w dni bez mrozu; rośliny w chłodnym pomieszczeniu rzadko.
Jak przygotować donice przed zimą?
Obejrzeć je pod kątem pęknięć, sprawdzić drożność otworów, zabezpieczyć małe rysy i otulić lub schować.
